Gömme Vektörü
Metnin anlamını sayısal bir vektöre dönüştüren temsildir; anlamca yakın metinler vektör uzayında birbirine yakın düşer.
Her metin parçasına bir "anlam koordinatı" verilir. "Oyun grubu fiyatı" ile "salıncak kaç para" farklı kelimelerdir ama koordinatları yakındır.
Bu sayede arama, kelimeyi değil anlamı yakalar.
Gömme vektörleri genellikle birkaç yüz ile birkaç bin boyutludur; benzerlik kosinüs benzerliği ile ölçülür. Pratik notlar:
- Model bağımlıdır: farklı gömme modellerinin vektörleri karşılaştırılamaz; model değişirse tüm indeks yeniden üretilmelidir.
- Dil duyarlılığı: çok dilli gömme modelleri Türkçe'de İngilizce'ye göre daha zayıf ayrım yapabilir; test edilmeden varsayılmamalıdır.
- Tam eşleşmede zayıftır: ürün kodu, tarih, mevzuat numarası gibi tam eşleşme gerektiren aramalarda anahtar kelime araması gerekir.
SEO tarafındaki karşılığı semantik yakınlık kavramıdır: arama motorları da kelime değil varlık ve anlam ilişkisi eşleştirir.
Kanibalizasyon analizinin teorik temeli budur: iki içerik farklı kelimelerle yazılmış olsa bile anlamca aynı yere düşüyorsa arama motoru için aynı cevaptır. "Farklı kelime kullandım, sorun yok" savunması bu yüzden geçersizdir.
"oyun grubu kaç para" ve "oyun grubu fiyatları" gömme uzayında neredeyse üst üste düşer. İki ayrı sayfa yapmak, aynı noktaya iki bayrak dikmektir.
"Eşanlamlı kullanınca farklı sayfa olur." Olmaz. Anlam aynıysa niyet aynıdır.